Mondademen

Ademen door de neus is belangrijk voor de gezondheid en ontwikkeling van je kind. Toch ademen veel kinderen (onbewust) door de mond. Hoe herken je dit, wat zijn de gevolgen en wat kun je eraan doen?

Hoe herken je mondademen?

• Loopt, zit of slaapt je kind vaak met open mond?
• Eet je kind met open mond?
• Zie je de tong onderin de mond liggen?

Daarnaast komen vaak een droge mond, een slechte adem of snurken voor.

Nadelen mondademen

Mondademhaling kan ervoor zorgen dat lippen-, tong- en wangspieren slapper worden. Deze spieren zijn belangrijk voor een gezonde ontwikkeling van het gebit, de kaken en het gehemelte. Ze ondersteunen ook de uitspraak en functies zoals kauwen, slikken, zuigen, drinken en blazen.

Bovendien komt er door mondademhaling meer koude, droge en vuile lucht binnen, waardoor keel, oren en neus sneller ontstoken raken en het gehoor en de spraak- en taalontwikkeling kunnen worden beïnvloed.

Voordelen neusademen

• De lucht wordt in de neus verwarmd, vochtig gemaakt en gezuiverd, waardoor ontstekingen van de luchtwegen en/of oren kunnen worden voorkomen.
• Voorkomt uitdroging van mond en keel.
• Stimuleert regelmatig slikken, wat belangrijk is voor een gezonde ontwikkeling van het gehemelte, de kaak en de mond. Voldoende slikken helpt ook het middenoor schoon te houden en verkleint zo de kans op oorontstekingen.
• Kan chronische neusverstoppingen voorkomen doordat slijm tijdig wordt afgevoerd.
• Zorgt dat de tong in de juiste positie blijft, wat belangrijk is voor de ontwikkeling van het gehemelte en de groei van de bovenkaak.

Hoe kan je je kind helpen?

Help je kind door het probleem te bespreken en uit te leggen waarom neusademhaling belangrijk is. Door de neus ademen is moeilijker dan door de mond ademen, daarom is het belangrijk om dagelijks met je kind te oefenen, zodat neusademhaling een vaste gewoonte wordt.

Begin met het versterken van de lipspieren en ga daarna samen aan de slag met de oefeningen voor de neusademhaling. Zorg ervoor dat de tong plat tegen het gehemelte ligt met de tongpunt achter de boventanden (zoals de L en de N worden uitgesproken). Daarnaast helpt drinken uit een gewone beker bij de ontwikkeling van de mondspieren.

Door duimen of speenzuigen kan open mondgedrag ontstaan. Daarom is het beter het duimen of het gebruik van de fopspeen af te leren. Klik hier voor meer informatie.

Training lipspieren

• Lippen stevig sluiten: laat je kind de lippen stevig op elkaar persen terwijl jij tot tien telt. Daarna even ontspannen en opnieuw losjes sluiten.
• Bekken trekken (lipvormen): laat je kind afwisselen tussen een brede glimlach en een ronde mond. Alsof het “ie-oe” zegt, zonder geluid. Dit kan met de lippen open en dicht.
• Een klok nadoen: bim-bam, bim-bam
• Lippen krullen: laat de lippen strak om de tanden krullen, langzaam naar voren bewegen en weer ontspannen.
• Lippen laten trillen: laat je kind met losse lippen blazen totdat ze gaan trillen (zoals een briesend paard).
• Voorwerp vasthouden met de lippen: laat je kind een plat voorwerp (zoals een pasje of ijsstokje) tussen de lippen vasthouden (niet tussen de tanden).
• Een konijn nadoen: neus optrekken met de mond dicht. Doe dit tien keer achter elkaar.
• Water drinken door een rietje.

Probeer de oefeningen steeds langer vol te houden, want het is een conditietraining voor de lipspieren.

Oefeningen neusademhaling

Leer je kind om de lippen gesloten te houden en rustig door de neus te ademen.

Tips:

• Oefen elke dag op vaste tijdstippen tijdens rustige momenten, zoals tijdens het voorlezen of tv kijken
• Begin kort (bijv. 3×1 minuut per dag) en bouw langzaam op
• Laat je kind zo nodig de neus snuiten zodat de neus vrij is om door te ademen
• Let op een goede houding (zittend en staand)

Veel succes met oefenen! Oefen in kleine stapjes, maak het leuk en geef af en toe een kleine beloning, bijvoorbeeld een sticker, samen een tekening maken of een kort dansmomentje samen. Wijs je kind buiten de vaste oefentijden af en toe erop de lippen op elkaar te doen, de tong op de juiste plek te houden en door de neus te ademen.

Wanneer contact?

Als ademen door de neus lastig blijft, neem dan contact op met je huisarts of jeugdgezondheidszorg. Deze kan voor je vaststellen of er sprake is van een belemmerde doorgang (bijvoorbeeld een te grote neusamandel).